Plant uitgelicht: Vlasbekje (Linaria vulgaris)

Vlasbekje: het eigenwijze bloemetje dat de herfst trotseert

Als de herfst zijn intrede doet en de meeste bloemen verdwijnen, zijn er een paar die nog moedig volhouden, waaronder het Vlasbekje. Van juni tot in oktober (en soms november) zie je dit vrolijke geeloranje bloemetje bloeien.

Hij heeft een voorkeur voor zonnige, open plekken waar de bodem geregeld wordt verstoord: wegbermen,  dijken, braakliggende terreinen en zandige graslanden. Zijn wortelstelsel helpt hem om droge perioden te overleven, terwijl hij zich zowel via zaden als ondergrondse uitlopers kan uitbreiden.

Het is een belangrijke plant voor insecten. Niet alleen voor de hommels en bijen die hem bezoeken, maar het is ook een waardplant voor diverse soorten als de vlasbekdwergspanner, boksbaardvlinder en de tweekleurige parelmoervlinder.

Vlasbekje
Vlasbekje

Vlasbekje in andere talen:

Engels: Common toadflax
Duits: Echtes Leinkraut
Frans: Linaire commune
Spaans: Linaria vulgaris

Nectarroof

Het Vlasbekje kan alleen bestoven worden door krachtige insecten, zoals deze hommel. Foto Ivar Leidus.

Het vlasbekje heeft een bijzonder bestuivingsmechanisme. De boven- en onderlip van de bloem zitten namelijk tegen elkaar gedrukt. Daarom is het een echte hommelbloem. Een hommel heeft namelijk voldoende kracht om ze uiteen te duwen. Pas dan kan hij naar binnen om nectar te halen. Maar sommige hommels zijn slimmer, gemakzuchtiger of hebben een kortere tong. Ze bijten eenvoudig een gaatje in de spoor en drinken de nectar van buitenaf. Ze stelen dus nectar zonder de bloem te bestuiven. Biologen noemen dat met een mooi woord nectarroof.

Geneeskrachtige werking

In vroeger tijden werd een aftreksel van vlasbekje gebruikt om kinderen te wassen. Men geloofde dat dit bescherming bood tegen betovering. Altijd handig om te weten!

Vroeger werd vlasbekje ook tegen allerlei kwaaltjes gebruikt. Zo zou de plant een laxerende en vochtafdrijvende werking hebben en werd hij ingezet bij problemen met de lever en milt. Zelfs tegen zomersproeten en geelzucht zou vlasbekje helpen.

Naamgeving

Vlas verwijst naar de lange, smalle bladeren, die lijken op die van de vlasplant waaruit linnen wordt gemaakt.

Bekje verwijst naar de bloem. Als je de zijkanten van een bloem voorzichtig indrukt, opent de gesloten bloem zich als een klein dierenbekje. Vandaar ook de vroegere naam vlasleeuwenbek.

Het vlasbekje heeft daarnaast een hele verzameling schilderachtige volksnamen:

  • Gaperkens: vanwege het bekje dat open lijkt te gapen.

  • Schoenenmuiltjes: de bloemen doen denken aan kleine schoentjes.

  • Vogeltje-op-één-been: een oude regionale naam.

  • Wild vlas: vanwege de gelijkenis met de vlasplant.

  • Butter and eggs: de Engelse bijnaam, vanwege de botergele bloemen met eigeel-oranje hartjes.

Verspreiding:

 

Inheems in grote delen van Europa en aangrenzend Azië.

Bron: Observation.org.

Comments (0)

Geef een reactie

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Back To Top